Heemkundevereniging Gl - Sjakel juli 1999
 
 


De Sjakel

Geulle in vroeger tijden.

12. De bekering tot het christendom-1.

Na de frankische tijd begon rond  900 het feodale tijdperk. Voordat we dit gaan bespreken alsnog iets over de bekering van onze verre voorouders. De hier wonende mensen aanbaden tot enige eeuwen na de geboorte van Christus vele goden.
Maar toen het christendom in het jaar 380 staatsgodsdienst werd in het grote romeinse rijk, kon onder bescherming van de romeinse keizers de definitieve missionering beginnen. Over de  heirbanen trokken  nu de geloofsverkondigers, ook naar onze landstreken. Maternus zou al voor 300 hier het christendom verkondigd hebben. Hij was bisschop van Trier en van het in het jaar 323 daarvan afgesplitste bisdom Tongeren. Hij zou in Maastricht waar de nu O.L.Vrouwe kerk staat, de eerste kerk in Nederland hebben laten bouwen. Voor het jaar 300 waren er waarschijnlijk al christengemeenten in Maastricht en in Tongeren. In de daar omheen liggende dorpen, zoals bijv. Geulle vond de missionering pas later plaats.

Servatius wordt beschouwd als de bekeerder van onze landsstreken. Weinig is met historische zekerheid over hem bekend, wel bestaan over hem vele sagen en legenden. Hij zou uit Armenië komen en in het jaar 343 in Tongeren van een engel de bisschopsstaf  van zijn 7 jaar eerder overleden voorganger Valentijn hebben ontvangen. Servatius was een echte missiebisschop en maakte vele grote reizen. Rond 380 verplaatste hij zijn bisschopszetel van Tongeren naar Maastricht, omdat hij in een visioen bij de graven van de apostelen in Rome hiertoe opdracht van Petrus zou hebben gekregen. Zo werd hij de eerste bisschop van Nederland en Maastricht het uitgangspunt van de missionering van ons land. Hij is volgens de overlevering op 13 mei 384 gestorven. Volgens de romeinse gewoonte werd hij buiten de vestiging begraven, waar nu de eeuwenoude Sint Servaaskerk staat. Vele wonderen zijn volgens de legenden op het graf van deze heilige geschied. Hij is patoonheilige van Maastricht, maar ook van o.a. Luik, Vaesrade en In dit verband wil ik toch ook Martinus vermelden, hij was bisschop van Tours in Frankrijk tot het jaar 397. Hij is bij ons beter bekend als Sint Maarten en op 10 november worden op vele plaatsen gelukkig nog de eeuwenoude sint maartensvuren gehouden. De bekendste legende over hem vertelt dat hij de helft van zijn mantel aan een arme bedelaar gaf. Martinus maakte vele missioneringsreizen. Hij is patroonheilige van o.a. Utrecht, Groningen en van vele plaatsen langs de Maas, waaronder Geulle en Stein. Zou hij mogelijk toch een bekeringsreis langs de Maas hebben gemaakt en daarbij onze verre voorouders hebben bekeerd? En is daarom de parochiekerk in Geulle beneden aan hem toegewijd? Of hebben Servatius en zijn helpers inderdaad onze voorouders indertijd bekeerd?

Archi(e) Varis

    Literatuur:
    I Waar de brede stroom der Maas. (1972)
    II Uit Geul's verleden. (1926)
    III Limburgse sagen en legenden (voorheen Limburgs sagenboek).

 

De dorpssmid (deel 2)

Tegenwoordig bestaat dit ijzer dan ook niet meer. Zo'n 60 tot 65 jaar geleden begon de smid in de zomer, als het erg warm was, al om 5 uur te smeden, hetgeen tot ver in de omtrek te horen was. Er was toen nog geen geluidsoverlast van vliegtuigen en auto's. In Geulle waren maar twee mensen met een auto: burgemeester van Aefferden met no. P 173 en E. Penders met no. P 5022. Het eerste datje hoorde op zo'n vroeg uur waren de fluitende vogels en het hanengekraai, want deze laatsten waren toen talrijk. Daar` tussendoor hoorde je de smid op het aambeeld slaan: doffe en heldere slagen. De doffe slagen vielen op het gloeiend werkstuk, de heldere slagen kwamen naast het werkstuk op het aambeeld terecht. Op zo'n moment keek de smid waar er nog klappen moesten vallen op het werkstuk. Eén van de smeden was op die manier bezig toen de pastoor op bezoek kwam. De smid adviseerde de pastoor op enige afstand te blijven in verband met vonkenregen, omdat hij anders "nog méér brandgaatjes in zijn lange toga zou krijgen dan knoopjes op zijn buik (en dat waren er wel 40 (veertig. De pastoor vroeg wat die slagen op het aambeeld naast het werkstuk te betekenen hadden (hij vond die maar nutteloos), waarop de smid antwoordde: "Die kun je vergelijken met de latijnse woorden in uw zondagspreek die niemand begrijpt! Dat is dus het geheim van het vak." Met deze uitleg nam de pastoor genoegen. Ongeveer 40 tot 50 jaar geleden zijn de smeden Smeets en Philippens gestopt met de uitoefening van hun vak; er was trouwens geen opvolger. Bij smid Kerckhoffs nam de zoon de zaak over. Hij startte ongeveer 30 jaar geleden een nieuw bedrijf in de Mevr. v.d. Meijstraat. In 1996 hield ook dit bedrijf op te bestaan, er was geen opvolger en de werkplaats werd woongelegenheid. Doordat de tractor de werkpaarden heeft verdrongen, bleef er voor de dorpssmid geen werk meer over. Het handjevol grote agrarische bedrijven van nu beschikt over een eigen werkplaats en maakt zijn spullen zelf. En zo kwam er na twee eeuwen een einde aan het vak van dorpssmid.

J. Maassen

 

Politie varia

  • Op zondag  6 juni 1999 werd in de avonduren het bushuisje op Westbroek vernield.
  • Op maandag 7 juni  vond er een aanrijding plaats op de splitsing Brommelen/ Bruggelkes. Een bestuurster had zich vergist en wilde draaien. Bij het afslaan, reed zij tegen de zijkant van de andere auto. Deze moest i.v.m. de schade worden weggetakeld.
  • Op donderdag 10 juni om 05.10 uur, werd ingebroken in een personenauto op het Kerkplein. Door het attent reageren van een getuige, konden de daders later in Meers (gem. Stein) worden aangehouden.
  • Op zondag 13 juni werd in de middaguren ingebroken in twee personenauto's, welke stonden op de parkeerplaats aan de Slingerberg. Getracht is een personenauto te ontvreemden.
  • Tussen 1 juni en 11 juni werd een op de Burgemeester Thijssenlaan staande personenauto vernield.
  • Op vrijdag 11 juni tussen 07.30 en 15.45 uur, werd een op de Hussenbergstraat geparkeerd staande personenauto aangereden door een andere auto. De bestuurder van die auto reed echter zonder kennisgeving weg.
  • Op woensdag 16 juni werd op de Saintweg een brandende caravan aangetroffen. De brand werd door de brandweer geblust. Eigenaar was niet bekend.
  • In de nacht van vrijdag 18 juni werd geconstateerd, dat weer een kampeerwagen stonden in de berm van de Andreas Sauerlaan. Gezien de problemen voorgaande jaren, meteen voorzien van een bekeuring.
  • Op zaterdag 17 juni werden twee meisjes in het Bunderbos nabij de Heirweg geconfronteerd met een sporter, welke zijn geslachtsdeel open en bloot liet zien.
  • In de nacht van vrijdag 24 juni werd op de Graaf Wolter Hoenstraat een trilplaat ontvreemd vanaf een bestelauto.
  • Op maandag 29 juni vond er een aanrijding met doorrijding plaats op de parkeerplaats van camping Bosrand te Brommelen.
  • Op dinsdag 29 juni vond er een aanrijding plaats op Bruggelkes waarbij  een personenauto betrokken was, welke van de weg raakte.
  • Gevonden: n.v.t.
    Verloren:  een bruine beurs met ritssluiting.
                    een grijze beurs met 2 bankpassen
                    een kater, getijgerd grijs.
                    een damesleesbril met zilveren ketting.
                    Een alarmafstandsbediening

Brig. Giesen

Geulle op tegenbezoek in het Belgische Uikhoven

Op zaterdag 7 augustus a.s wordt een bezoek gebracht aan het buurdorp Uikhoven. Iedere inwoner van Geulle is bij deze van harte uitgenodigd om ons te vergezellen naar Uikhoven. Op die dag zal heet het om 14.00 uur verzamelen bij de St.Martinuskerk. Vanhier gaat het te voet naar de veerpont en vandaar naar het trefpunt Cafe Udekhove ("bie Chiel"). Hier worden wij opgewacht door onze zustervereniging.

Het is de bedoeling om uiterlijk tegen zes uur die middag weer terug te zijn aan de St.Martinuskerk in Geulle. Het bezoek aan Uikhoven geldt als een "tegenbezoek". Een jaar of tien geleden alweer brachten meer dan 100 inwoners van Uikhoven op uitnodiging van de HV Gaol een bezoek aan Geulle in het kader van 150 jaar Afscheiding Nederland-Belgie.

 

Orgelconcerten in Geulle en Meerssen

De orgelkring Circulus Musicus Marsanus (CMM) legt zich toe op het bekendheid geven aan de bijzondere orgels in de gemeente Meerssen. Het betreft met name de recent gebouwde Wilbrand -orgels in de Basiliek te Meerssen en het historische Binvignat -orgel in de Sint Martinuskerk te Geulle.

De orgelkring organiseert telkenjare in de beide kerken enige concerten en brengt dit jaar ook een CD met de titel "Orgels in Meerssen"uit. Op deze CD speelt Rob Waltmans, die al sinds 1964 organist van de Basiliek is, werk dat de klankschoonheid van de vernoemde orgels illustreert.

Het laatste concert van deze reeks is op 4 augustus in Meerssen. Willem van Twillert zal vanaf 20.00 uur werk van Bach en van componisten van de 19e en de 20e eeuw uitvoeren. De toegang is gratis.

Na afloop wordt een vrijwillige bijdrage gevraagd en is de CD "Orgels in Meerssen" voor fl. 29,- te koop. De CD is vanaf 15 juli ook bij de VVV, Bunderstraat 122 te Meerssen, verkrijgbaar. Voor meer informatie kunt u contact opnemen met W. Heinen, Bunderstraat 296, 6231 EP te Meerssen.

 

Burgemeester Majoor verlaat Meerssen

Begin juni werd bekend dat Burgemeester Majoor per 1 juli was benoemd tot Eerste Burger van Weert. Op dinsdag 29 juni vond er een buitengewone raadsvergadering plaats , waarin burgemeester Majoor werd benoemd tot (tweede, na Jan Mans) ereburger van Meerssen. Na afloop volgde er een druk bezochte receptie. Majoor kwam per 1 november 1988 naar Meerssen na voordien burgemeeester van Herten te zijn geweest. De Heemkundevereniging Gaol dankt burgemeester Majoor voor alles wat hij voor de vereniging heeft gedaan en wenst hem een mooie tijd in Weert toe.

 

"Europees" voetbal in Geulle

Op zaterdag 3 juli des namiddags om 18.00 uur werd onder de best mogelijke omstandigheden op het voetbalveld van Geulse Boys -in tegenwoordigheid van niet minder dan 650 toeshouwers- de aftrap verricht voor een ware "voetbalslag"  tussen het eerste team van Geulle en het binnenkort "Europees voetbal" spelende RODA JC uit Kerkrade. De ruststand van 4-0 voor de gasten uit Kerkrade was verdiend. De eredivisionisten hebben er echter wel voor moeten "knokken". De "boys" uit Geulle hielden de zaak achterin heel lang goed op slot voor de dure profs uit Kerkrade, die behoudens de geblesseerde Regilio Vreede allen zonder uitzondering in het veld zijn komen opdraven.

In de tweede helft nam de weerstand van de "boys" uit Geulle steeds verder af en konden de jongens uit Kerkrade de 4-0 van  de rust uitbouwen tot de eindstand van 10-0.

Vanaf deze plaats een groot compliment voor onze jongens en voor de boys uit Kerkrade voor wat zij het publiek die zaterdagmiddag hebben geboden. Het was al met al een leuke happening, met name voor de vele toeschouwers.

S.W.

Diamanten bruiloft op 21 augustus a.s.

Op zaterdag 21 augustus a.s. hopen Lambert Ramakers en Maria Schols in Geleen hun 60-jarig huwelijk te vieren. Lambert is een oud-Geullenaar, eentje "van Gielis".
Lambert en Maria wonen op het adres Groenstraat 96, 6162 ES Geleen.
De Heemkundevereniging Gaol wenst het diamanten bruidspaar vanaf deze plaats van harte geluk en wenst beiden verder nog vele jaren in een goede gezondheid toe.

M.Pluis

 

Drie gouden bruiloften in Waalsen

In een week tijd vierden in juni jl. Jeanne en Wiel Claessens, Leike en Roos Ghijsen en Nico en Mia Kester alledrie hun gouden huwelijksjubileum. Voor alledrie de gouden echtparen gold dat zij elk een dag met prachtig weer hadden uitgekozen.

De Hl.Mis waarmee het feest telkens werd geopend was iedere keer opnieuw een ware happening en de recepties die daarop volgden waren telkenmale goed bezocht.

De Harmonie St. Caecilia tenslotte bracht alle drie de bruidsparen nog een klinkende serenade.

S.W.

 

Het 10e Oogstfeest van Harmonie St. Caecilia wederom een groot succes

Op 10 en 11 juli jl. vond in en rond de boerderij van Hary Neven aan de Pasweg voor de tiende keer in successie het traditionele Oogstfeest van Harmonie St. Caecilia plaats.

Vergeleken met voorgaande jaren viel het aantal bezoekers ditmaal iets tegen, waarschijnlijk een gevolg van het feit dat in dat weekend her en der in de omtrek eveneens grote aktiviteiten van allerlei aard plaatsvonden. Dat deed niets af aan de sfeer en aan de gezelligheid die beide dagen in Geulle heersten.

Op zaterdagavond zorgden Lou en zijn New Stars voor stemmige dansmuziek. De feestelijkheden op zondag werden geopend met een optreden van de drumband van de Harmonie St. Caecilia o.l.v. Jo Meijs gevolgd door een optreden van de Harmonie St. Caecilia zelf. Beide muziekgezelschappen brachten het programma dat zij ook tijdens de binnenkort aan te vangen concertreis naar Noord Italie zullen uitvoeren.

Bij de stukken die de drumband voor zjn rekening nam sprong de klompendans er boven uit, en dit tot groot plezier van de aandachtige luisteraars en kijkers. De harmonie bracht onder meer een aantal delen uit de filmmuziek behorende bij de prachtige film "The Magnificent Seven", over zeven revolverhelden die door de arme bevolking van een Mexicaanse boerengemeenschap worden ingehuurd om een einde te maken aan de regelmatige rooftochten van een bende die op zoek is naar eten en drinken. Als ik Rob een tip mag geven: laat de muzikanten nog gerust wat meer "vuur" en raffinement geven in bepaalde passages. Elmar Bernstein, de componist van deze filmmuziek, heeft dit m.i. echt zo gewild. Na het schitterende concert van drumband en harmonie waren de kaarters aan de beurt. Inzet: "de grote prijs van Hary Neven".

Ook dit kwajong-concours werd een groot succes. Om drie uur vertrokken vanaf de boerderij van Caspar Thijssen een drietal koetsen, waarin hadden plaatsgenomen Casparke, Sjengske en Berbke, drie kinderen van Monique en Johan, die vandaag hun Eerste Hl. Communie hadden gedaan, zijnde het hoogtepunt in hun nog jonge leven. De communicanten waren daarbij vergezeld door hun ouders. Ten huize Neven wachten de grootouders, de peetooms en de peettantes het gezelschap op. Na eerst genoten te hebben van een heerlijke "koffietafel" kwamen de cadeautjes: van de oma's Mien en Mia en van de opa's Fredl en Frans kregen zij alle een rozenkrans en een missaaltje. Van hun ouders kregen zij elk een gulden en van hun peetooms en peettantes, Norbert en Marijn, Roel, Anja, Odiel en Veronique, elk een mooie kop met schotel.

Ondertussen trad op de volksdansgroep "Nadilan" o.l.v. Marlies Siebers, gevolgd door de balletgroep van Angeline Claus.

Beide gezelschappen kregen van het aandachtige publiek een warm applaus. Daartussendoor werden o.lv. Juffrouw Annie nog een vijftal oude spelletjes gedaan, blik gooien, sjoelen e.d, allemaal spelletjes die zeer goed in de smaak vielen van de talrijk opgekomen toeschouwers. Van het Oogstfeestcomite ontvingen de communiekinderen elk een mooie herinneringstegel. De communicanten van hun kant deelden 200 communieprentjes uit, waarna de hele familie, samen met de leden van het Oogstfeestcomite aanzaten aan een "Petit Diner", ter afsluiting van deze prachtige gebeurtenis. Voor de liefhebbers waren er huifkartochten, terwijl een aantal oude maar zeer fraaie tractoren en andere landbouwmachines te bewonderen waren in het weiland tegenover de boerderij van Hary Neven. Sjeng Hermans gaf daarbij zeer deskundige tekst en uitleg. Voor de "begleit-musik" zorgde disc-jockey Jef Schrijnemakers. De muziek die hij draaide streelde het oor van menige toeschouwer en zorgde mede voor een geweldige sfeer op het feestterrein. De leden van het Oogstfeestcomite tenslotte danken langs deze weg eenieder die op welke wijze ook heeft bijgedragen aan het welslagen van dit 10e Oogstfeest van Harmonie St. Caecilia.

"Ot waor weer good".

De prijswinnaars van de loterij waren de houders van de lotnrs. 366, 278, 1092, 1198 en 976.

F.W.

Geulle 50 jaar geleden.....
Juli, 1949.

  • Het Limburgs Thuisfront afd:Geulle neemt  afscheid van voorzitter de heer Guill Philippens. Als opvolger werd gekozen de heer Jac Dohmen.
  • De fam. Huck vertrekt naar Indië en laat alle vrienden en bekenden groeten.
  • De gemeenteraad kwam voor de laatste maal in de oude samenstelling bij elkaar. Een schrijven van het  comité "H.Hartbeeld" kwam ter tafel waarin verzocht werd om een terrein beschikbaar te stellen voor plaatsing van dit beeld te Oostbroek. De raad was bereid deze grond gratis af te staan.
  • Het hotel "Schieversberg" in beheer van het personeelsfonds van de Stroomverkoop-Mij te Maastricht., is thans open gesteld voor alle toeristen. Voorheen mochten alleen personeelsleden van de Stroomverkoop-Mij gebruik maken van het hotel.
  • Met grote voldoening vernam de familie van Guus Muytjens, gewond geraakt in Indië, dat zijn toestand verbeterd is en thans nog opgenomen is in een herstellingsoord.
  • Op 31 juli zal de nieuwe startbaan op het vliegveld officieel geopend worden. De gemeente Ulestraten heeft toestemming verleend voor de bouw van een 10 meter hoge verkeerstoren.
  • Ook in Geulle worden records gebroken. Jos Dohmen, kopspeler van B.C.G., presteerde het om in een onderlinge wedstrijd 481 caramboles te scoren. Jos vond dat nog niet genoeg en presteerde het om de volgende dag een serie te maken van 590 caramboles. Het oude record uit 1938 stond op naam van zijn broer Jac Dohmen met, een serie van 86.
  • Deze maand is overleden J.M. van der Mey, echtgenoot van S.J.Herweyer. De heer van der Mey werd 70 jaar Oud en woonde Snijdersberg 8 alhier.

  • Hein Peters

    Kapel aan de Kruisboom

    Begin Juni werd aan de kapel aan de kruisboomstraat een nieuw hekwerk geplaatst. Ter verfraaiing van het geheel. Aan de kapel op de oude plek was ook een laag hekwerk aanwezig. Enkele actieve mensen uit Geulle die zich het lot van deze kapel aantrekken, hebben op eigen initiatief dit nieuwe hek gesponsord en gerealiseerd. Dit mooie gebaar verdient ons alle waardering. Daarom wil het bestuur van de Buurtvereniging Snijdersberg, mede namens de buurtbewoners, langs deze weg nog een extra pluim op de hoed steken van deze mensen.

     

    Eing Jedanke

    Sjritje... vuur Sjritje
    bij de mam an de hank
    maat der René, der ieësj'te zondieg'se kirch'jank
    mit wiewasser é kruts'je, mesbuchs'je
    en jèlt vuur op de sjö'al,
    andechtieg knei'e Pastoer en Kaploan vuur 't altöar
    't wierochsvaas sjwingt der koer'jong hin en heer
    é sjtröalsje zon vilt-op 't jebrandsjildert bild- van de mödderjoades neer
    me beënt en zingt...
    doa'bij der örjel vol'oes sjpilt...
    is noa der letzte zeën- de mes jedoa
    jesjterkt, de luu op heem a kanne joa
    woa ön'vrid de welt tser'sjtuert
    der sjrai noa hulp al nit mié'e hu'et
    misjöns um ös hats é web sjpint
    en laks'heet... 't va i'zats wint
    't jewisse balanceert öp 't leëvensköat
    en her'sjér... der knub a'trekke... van dea' droad...
    in die welt- Heer Kaploan,
    zut ur jeröffe, vuur eing sjwöar missie
    in joare en tsiet...
    oes tse draa'ge wat ieë'wieg bliet
    't Herjödsje jeet mit uuch mit
    sjrit vuur sjrit... sjrit vuur sjrit
    bewaart en zeënt uuch mit Zié Lit
     

    Christel Mertens

    Bovenstaand gedicht werd geschreven bij gelegenheid van de priesterwijding van dhr. R.Schols, kapelaan van Bunde en Geulle.

     

    Seniorenvereniging Waalsen

    Dinsdag 8 juni was de dag dat de Seniorenvereniging Waalsen haar uitstapje organiseerde. Dit jaar ging de tocht naar de Eifel in Duitsland. Om 8 uur 's morgens klommen 50 senioren in de bus en zo vertrokken zij richting Eifel. Bij het plaatsje Brand werd de autoweg verlaten om van daaruit binnendoor het mooie Eifelgebied te doorkruisen. Via het Hurtgenwald kwamen wij aan in het prachtig gelegen minidorpje Simonskal. Hier stond in een van de restaurants koffie met rijstevlaai voor ons klaar. Dit liet iedereen zich lekker smaken. Na een korte wandeling nestelde zich iedereen weer in de bus om via allerlei knusse dorpjes en veel bos en hoogvlaktes, waarvan onze chauffeur voortdurend vertelde van de streek en haar geschiedenis, om tegen de middag aan te komen in het prachtig gelegen Eifelstadje Bad Munstereifel.Nadat wij in Restaurant Zaltzmarkt een lunch hadden genuttigd, kregen wij tot 4 uur de tijd om het stadje te bezichtigen en wat te wandelen en te winkelen. Precies op tijd stond onze bus weer klaar om het hele gezelschap via nog enkele

    mooie stukken natuur ons uiteindelijk af te leveren bij het Hotel Restaurant Bergzicht in Vijlen, waar ons ter afsluiting van deze mooie dag een voortreffelijk diner werd aangeboden. Uiteindelijke conclusie van alle deelnemers: Een hele mooie dag en alle lof voor de organisatie.

    W.R.


    "Pro Ecclesia et Pontifice" voor Giel Dolmans

    Op 4 juli jl. na afloop van de Hl. Mis van 10.00 uur in de St. Martinuskerk ontving Giel Dolmans van de Hussenbergstraat de pauselijke onderscheiding "Pro Ecclesia et Pontifice" en dit vanwege het feit dat hij meer dan 25 jaar de financien van de St. Martinus-parochie had verzorgd en de parochie en zijn bedienaren plus huishoudster steeds de juiste financiele adviezen had gegeven. Mevrouw Dolmans mocht bij die gelegenheid een mooie bos bloemen in ontvangst nemen.

    Na afloop was er gelegenheid om de gedecoreerde te feliciteren met zijn hoge pauselijke onderscheiding.

     

     
    Copyright © 1999-2016. 'Groeten uit Geulle' is een uitgave van de Heemkundevereniging Gäöl.